پایگاه خبری زیر بازارچه : جشنواره کن ۲۰۲۶ از همان نخستین روز برگزاری، رنگ و بویی آشکارا سیاسی به خود گرفت؛ اتفاقی که بر این مهم صحه میگذارد که هنر هفتم نمیتواند خود را از بحرانهای جهانی، جنگها و شکافهای فرهنگی جدا نگه دارد. در کنفرانس مطبوعاتی هیئت داوران امسال، به ریاست پارک چان ووک، بحثهای سیاسی عملاً بر گفتوگوهای سینمایی سایه انداخت؛ تا جایی که چندین بار سخنان اعضای هیئت داوران با تشویق خبرنگاران بینالمللی حاضر در سالن همراه شد. نخستین موضعگیری جنجالی را پل لاورتی، فیلمنامهنویس شناختهشده و برنده جایزه کن، مطرح کرد. او با اشاره به ریشه واژه «سیاست» در یونان باستان گفت سیاست در اصل به معنای شیوه رفتار انسانها با یکدیگر است و قدرت و ارزشهای حاکم، در هر داستان و فیلمنامهای حضور دارند. اما بخش بحثبرانگیز سخنان او زمانی بود که مستقیماً به مسئله غزه و برخورد هالیوود با هنرمندان منتقد اسرائیل پرداخت.
لاورتی با تمجید از پوستر امسال کن که به فیلم «تلما و لوییز» (با بازی سوزان ساراندون) اختصاص دارد، گفت: جالب نیست که ببینیم افرادی مثل ساراندون، خاویر باردم و مارک رافالو بهخاطر دیدگاههایشان و مخالفت با کشتار زنان و کودکان در غزه عملاً در هالیوود به حاشیه رانده میشوند. او سپس با لحنی تند اضافه کرد: شرم بر هالیوود برای این رفتار.ساراندون، باردم و رافالو از جمله بازیگرانی هستند که همراه از تریبونهای مختلفی که به جهت شهرتشان در اختیار دارند صدای مظلومان جهان شدهاند، از موضعگیری علیه جنگ رژیم صهیونیستی در باریکه تحت محاصره غزه و کشتار زنان و کودکان فلسطینی، سیاستهای ضدمهاجرتی و ضد هالیوودیِ رئیسجمهور آمریکا دونالد ترامپ و حتی جنگ تحمیلی آمریکایی-اسرائیلی علیه ایران و بهشهادترساندن کودکان دبستانی در مدرسه شجره طیبه در میناب، جنوب ایران. اظهارات لاورتی بازتابی از شکاف عمیقی است که طی ماههای اخیر در فضای فرهنگی آمریکا بر سر جنگ شکلگرفته است؛ شکافی که پیشتر نیز به اخراج یا حملات رسانهای علیه برخی هنرمندان منتقد اسرائیل منجر شده بود. همزمان، بحث سانسور و آزادی بیان نیز یکی از محورهای اصلی نشست بود. رئیس هیئت داوران امسال کن، پارک، که اولین اهل کرهجنوبی است که در این مسند مینشیند، اگرچه نسبت به برخی اعضای هیئت داوران محتاطتر صحبت کرد، اما او هم تلویحاً از نقش هنر بهعنوان فضایی برای بیان دیدگاههای سیاسی و انسانی دفاع کرد.
پارک در مواجهه با پرسشهای سیاسی تلاش کرد نشان دهد که کن نمیتواند خود را از بحرانهای جهانی و بحثهای مربوط به آزادی بیان جدا نگه دارد.در بخش دیگری از کنفرانس مطبوعاتی، دمی مور، بازیگر پر آوازه آمریکایی، در پاسخ به پرسشی درباره فشارهای سیاسی بر هنرمندان گفت: اگر شروع به سانسور خودمان کنیم، در واقع مهمترین بخش نگاه انسانیمان را نابود کردهایم؛ همان چیزی که میتواند حقیقت را آشکار کند.مور همچنین درباره هوش مصنوعی موضعی محتاطانه اما واقعگرایانه گرفت و تأکید کرد مقابله کامل با ایآی ممکن نیست، اما تکنولوژی هرگز نمیتواند «روح» و سرچشمه واقعی هنر انسانی را بازتولید کند. در بخش دیگری از نشست، فیلمساز شیلیایی دیگو سسپدس نیز صراحتاً اعلام کرد که سینما باید موضع سیاسی داشته باشد و نباید فقط در اختیار ثروتمندان باقی بماند. او گفت امیدوار است فضای سینما متنوعتر شود و امکان حضور گروههای بیشتری در آن فراهم شود. این فضا در حالی بر کن حاکم شده که جشنواره امسال از چند جهت زیر فشار قرار دارد؛ از یک سو، جنگ غزه و تنشهای بینالمللی، فضای فرهنگی غرب را دوقطبی کرده و از سوی دیگر، خود کن نیز طی هفتههای اخیر درگیر بحثهایی درباره سانسور، نفوذ شرکتهای فناوری و بحران هالیوود بوده است.
شرکت متا (کمپانی مادر اینستاگرام و فیسبوک) امسال اسپانسر جشنواره کن است. موضوعی که نگرانیها درباره نفوذ غولهای فناوری بر فضای هنری سینما را افزایش داده است.یکی دیگر از مسائل مهم برای کن امسال، کاهش محسوس حضور استودیوهای آمریکایی باشد؛ غیبتی که بسیاری آن را نشانه بحران عمیق هالیوود پس از اعتصابها، شکستهای تجاری و آشفتگی صنعت استریم رد این کشور میدانند. امسال تنها دو فیلم آمریکایی «مردی که دوستش دارم» ساخته آیرا ساکس و «ببر کاغذی» از جیمز گری، در بخش مسابقه حضور دارند. تیری فرمو، رئیس جشنواره کن در نشست خبری پیش از افتتاحیه در واکنش به این وضعیت گفت: امیدوارم فیلمهای استودیویی دوباره به کن برگردند. هفتاد و نهمین دوره جشنواره کن از امروز، ١٢ می، آغاز شده و تا بیست و دوم همین ماه ادامه دارد. این دوره از جشنواره با بزرگداشت پیتر جکسون، کارگردان نیوزلندی، و نمایش جهانی فیلم «بوسه الکتریکی» (پیر سالوادوری) افتتاح شد.
لینک کوتاه :
https://zirebazarcheh.ir/?p=542
